Waterkwaliteit van landbouwgebied in Vlaanderen is verslechterd

De waterkwaliteit in het landbouwgebied van Vlaanderen gaat verder achteruit. Dat blijkt uit het Mestrapport 2019 van de Vlaamse Landmaatschappij en het en het MAP-rapport 2018-2019 van de Vlaamse Milieumaatschappij. De 2 organisaties geven jaarlijks een stand van zaken over de aanwezigheid van nitraat in het water, door bemestingsactiviteiten van de Vlaamse land- en tuinbouwsector. Uit de resultaten van het MAP-meetnet oppervlaktewater in landbouwgebied van de Vlaamse Milieumaatschappij, blijkt dat het percentage meetpunten met een overschrijding van de drempelwaarde van 50 milligram nitraat per liter, al 5 winterjaren op rij niet meer daalt. De laatste 2 winterjaren is het percentage meetpunten met een overschrijding zelfs opvallend gestegen naar 38%.
In de winter 2018-2019 werd de streefwaarde van gemiddeld 18 milligram nitraat per liter in bijna de helft van de afstroomzones niet behaald. Het beoogde maximum van 5% overschrijdingen tegen 2018 werd niet gehaald. Ook de grondwaterkwaliteit evolueert ongunstig. Er werd een lichte stijging van de gemiddelde nitraatconcentratie in het ondiepe grondwater vastgesteld. Op basis van de recentste resultaten van de grondwaterkwaliteit, blijkt dat het aantal afstroomzones met een hoge gemiddelde nitraatconcentratie van meer dan 60 milligram nitraat per liter is toegenomen. Daarnaast zijn er veel afstroomzones met een stijgende trend.

De recente meetresultaten van het MAP-meetnet zijn ongunstig beïnvloed door de uitzonderlijke droge en warme weersomstandigheden in 2017 en 2018. De gewassen konden niet voldoende nutriënten opnemen uit de bodem. Dat heeft geleid tot hogere nitraatresidu’s in de bodem in het najaar en een grotere uitspoeling van nitraten naar het grond- en oppervlaktewater. Maar de extreme weersomstandigheden zijn niet de enige verklaring voor de ongunstige ontwikkeling van de waterkwaliteit. De verliezen van stikstof uit landbouwbodems blijven veel te hoog en zijn vooral een gevolg van onoordeelkundige bemestingspraktijken. Daarom is met het zesde mestactieprogramma voor de periode 2019-2022 een verscherpte gebiedsgerichte aanpak ingevoerd.

Zie voor meer informatie met Mestrapport 2019 en het rapport Nutriënten in oppervlaktewater in landbouwgebied, resultaten MAP-meetnet 2018-2019.
Bron: Vlaamse Landmaatschappij, 05/12/2019
Publicatie: 10-12-2019