Verdunnen van mest kan 2 kiloton vermindering in ammoniakemissie geven
Een van de maatregelen waar het Landbouw Collectief op wil inzetten om de emissie van stikstof vanuit de veehouderij op korte termijn terug te dringen betreft het verdunnen van mest met water. Binnen een paar jaar kan 2 kiloton vermindering in de emissie worden bereikt en op termijn nog 3 keer zoveel. De maatregel kost naar schatting 15 tot 20 miljoen euro per kiloton ammoniak. Daarbij is er vanuit gegaan dat er geen extra opslagcapaciteit hoeft te worden gebouwd. Bij toediening via een sleepslangensysteem zal de maatregel iets goedkoper uitpakken. Ook aanpassingen in de techniek van zodebemesten kunnen de ammoniakemissie verder verlagen.
Door mestschuiven en spoelen met water wordt urine verdund en samen met de mest sneller verwijderd van de stalvloer. Niet alleen de emissie van de vloer maar ook vanuit de put neemt af. Afhankelijk van de hoeveelheid water is 20% tot 40% emissiereductie uit de stal te verwachten. Tegelijk daalt ook de emissie bij toedienen van mest via zodenbemesting van 19% naar mogelijk 10% tot 14% afhankelijk van de hoeveelheid water. De maatregel is vooral toepasbaar voor de klassieke ligboxenstal, waar 80% van de melkveebedrijven gebruik van maakt.
Hogere uitrijdkosten bij verdunnen van mest
Bij het verdunnen van mest met water in een verhouding van 2:1 moet er 1,5 keer zoveel mest worden uitgereden. Dat verhoogt de kosten. De meerkosten van watertoediening bedragen 1,50 tot 2 euro per m3 ingaande mest bij toediening via zodenbemesting. Daar komen nog kosten voor de borging bij. Bij toediening via een sleepslangensysteem zijn de kosten lager.
Dieper injecteren
Door mest op grasland bij de eerste snede op een diepte van 15 tot 20 centimeter diepte te injecteren kan de emissie bij het uitrijden dalen tot minder dan 2%. Het vereist wel aanpassingen van de huidige machines. De techniek is vooral inzetbaar op zand en lichte kleigronden. De techniek vergt meer trekkracht en kan gecombineerd worden met sleepslangen. Injectie units kunnen relatief snel gebouwd worden. Het effect op bodemleven wordt verwaarloosbaar geacht. De meerkosten zijn zeer laag. Wordt de betere benutting van stikstof meegerekend dan is deze maatregel gunstig voor het saldo.
Dichtdrukken van de sleuf
Een andere voorgestelde aanpassing betreft het dichtdrukken van de sleuf bij zode-injectie. Ook dan kan de emissie bij uitrijden tot 2% worden teruggebracht, maar ook hier is aanpassing van de huidige machines nodig. Zode-injectie units kunnen volgens onderzoekers relatief snel aangepast worden. De meerkosten zijn volgens hen laag en als ook de betere stikstofbenutting wordt meegerekend is de maatregel gunstig voor het saldo.
Besproeien van meststrookjes
Door een vloeistof te sproeien over de meststrookjes tijdens het uitrijden daalt de emissie van ammoniak mogelijk met 30%. In een recente proef van NMI zorgde sproeien met een kalksuspensie voor 20% minder emissie gaf. Metingen naar het effect van sproeien zijn nog maar beperkt beschikbaar en aanvullende metingen zijn gewenst. De techniek is toepasbaar op alle grondsoorten en biedt perspectief zowel in combinatie met sleepvoeten als zodenbemesting. De meerkosten zullen rond de 1,50 euro per m3 mest bedragen, mede afhankelijk van de gebruikte sproeivloeistof.
Hogere uitrijdkosten bij verdunnen van mest
Bij het verdunnen van mest met water in een verhouding van 2:1 moet er 1,5 keer zoveel mest worden uitgereden. Dat verhoogt de kosten. De meerkosten van watertoediening bedragen 1,50 tot 2 euro per m3 ingaande mest bij toediening via zodenbemesting. Daar komen nog kosten voor de borging bij. Bij toediening via een sleepslangensysteem zijn de kosten lager.
Dieper injecteren
Door mest op grasland bij de eerste snede op een diepte van 15 tot 20 centimeter diepte te injecteren kan de emissie bij het uitrijden dalen tot minder dan 2%. Het vereist wel aanpassingen van de huidige machines. De techniek is vooral inzetbaar op zand en lichte kleigronden. De techniek vergt meer trekkracht en kan gecombineerd worden met sleepslangen. Injectie units kunnen relatief snel gebouwd worden. Het effect op bodemleven wordt verwaarloosbaar geacht. De meerkosten zijn zeer laag. Wordt de betere benutting van stikstof meegerekend dan is deze maatregel gunstig voor het saldo.
Dichtdrukken van de sleuf
Een andere voorgestelde aanpassing betreft het dichtdrukken van de sleuf bij zode-injectie. Ook dan kan de emissie bij uitrijden tot 2% worden teruggebracht, maar ook hier is aanpassing van de huidige machines nodig. Zode-injectie units kunnen volgens onderzoekers relatief snel aangepast worden. De meerkosten zijn volgens hen laag en als ook de betere stikstofbenutting wordt meegerekend is de maatregel gunstig voor het saldo.
Besproeien van meststrookjes
Door een vloeistof te sproeien over de meststrookjes tijdens het uitrijden daalt de emissie van ammoniak mogelijk met 30%. In een recente proef van NMI zorgde sproeien met een kalksuspensie voor 20% minder emissie gaf. Metingen naar het effect van sproeien zijn nog maar beperkt beschikbaar en aanvullende metingen zijn gewenst. De techniek is toepasbaar op alle grondsoorten en biedt perspectief zowel in combinatie met sleepvoeten als zodenbemesting. De meerkosten zullen rond de 1,50 euro per m3 mest bedragen, mede afhankelijk van de gebruikte sproeivloeistof.
Bron:
Landbouw Collectief, 20/11/2019
Publicatie: 21-11-2019