Advies over gezondheidsrisico’s door amfetamines in digestaat

Bij levensmiddelen en diervoeders die afkomstig zijn van landbouwgronden die zijn bemest met digestaat, kunnen amfetamines en andere contaminanten voorkomen. Zie erop toe dat dit geen risico oplevert voor de voedselveiligheid en diergezondheid. En dring er bij de verantwoordelijke partijen op aan dat de bron van amfetamines bekend wordt. Wanneer er amfetamines of andere contaminanten in deze levensmiddelen en diervoeders worden, is een goede risicocommunicatie naar de verantwoordelijken en de consument van belang. Deze adviezen geeft Bureau Risicobeoordeling & onderzoek aan de inspecteur-generaal van de NVWA.

In 2023 werd door de Noordelijke omgevingsdiensten monsters van digestaat genomen bij 33 covergisters. Daaruit bleek dat 23 van de 33 monsters amfetamine bevatten, en 1 monster ook methamfetamine. Wanneer digestaat wordt gebruikt op landbouwgrond kunnen de in het digestaat aanwezige stoffen in de voedselketen terecht komen. Daarom stelde de directie Handhaven van de NVWA vragen aan het Bureau Risicobeoordeling & onderzoek.


Er is vastgesteld dat het eenmalig uitrijden van digestaat met 1 milligram of minder amfetamine en methamfetamine per kilo vers gewicht, niet leidt niet tot risico’s voor de voedselveiligheid en de volksgezondheid. Onder zuurstofrijke omstandigheden wordt verwacht dat amfetamine en methamfetamine zich gedragen zoals in de bodem, met halfwaardetijden tussen 1 en 68 dagen voor amfetamine en tussen 131 en 502 dagen voor methamfetamine.


De risicobeoordeling voor voedselveiligheid en volksgezondheid is gebaseerd op de hoeveelheid digestaat die in totaal in een jaar mag worden uitgereden en dekt ook het risico voor herhaalde toepassing van dit digestaat af. Of er sprake is van risico’s voor de volksgezondheid als gevolg van gecontamineerd digestaat dat in het verleden is uitgereden is onbekend.


Ook al zijn de risico’s zeer waarschijnlijk laag als er amfetamines bij deze bekende hoeveelheden in het digestaat zitten, dan nog worden die amfetamines bewust in de voedselketen gebracht. Dit kan het vertrouwen in het systeem van de voedselveiligheid ondermijnen. Bureau Risicobeoordeling & onderzoek heeft geen onderzoek gedaan naar de mogelijke bron van amfetamine in het digestaat. Dat onderzoek is wel belangrijk om na te gaan hoe amfetamine in het digestaat is gekomen. Momenteel loopt daar nog nader onderzoek naar, ook vanuit de producenten van digestaat.


Meer informatie is te vinden in de documenten:


Bron: NVWA, 14/03/2024
Publicatie: 15-03-2024