Opleiding bescherming tegen mestgassen in Vlaanderen

Landbouwers worden zich steeds meer bewust van het gevaar van mestgassen. Toch gebeuren er nog steeds ongevallen, soms zelfs met dodelijke afloop, omdat men de situatie vaak onderschat. Mestgassen komen hoofdzakelijk vrij tijdens het verpompen en mixen van mest. Maar ook bij het openen en betreden van mestkelder of mestopslag lopen veehouders groot risico. Daarom organiseert de provincie West-Vlaanderen een opleiding voor landbouwers ter bescherming tegen mestgassen.

Mestgassen zijn samengesteld uit verschillende gassen die elk typische eigenschappen hebben waardoor ze potentieel gevaarlijk zijn. Ze komen vrij bij elke locatie waar biologisch materiaal anaëroob kan rotten. Denk maar aan de mestkelder, waterput, mestverwerkings - en biogasinstallatie. Ze zijn ontvlambaar, explosief en kunnen leiden tot vergiftiging en verstikking. Vooral bij het mixen of verpompen van mest, openen van gesloten mestopslag, het toevoegen van andere stoffen aan mest en het betreden van een mestkelder of – opslag moet een landbouwer goed opletten.


Sommige stalbranden zijn het gevolg van de ontsteking van mestgassen. Een schuimende mestput bijvoorbeeld kan gevaarlijk zijn, omdat het vol mestgassen zit die plotseling kunnen vrijkomen. Dit schuim ontstaat onder andere door vers voer dat in de mest terechtkomt. Ook als er een korst gevormd is op de mest, kunnen er - bij het breken ervan door mixen of verpompen – mestgassen vrijkomen. Enkele tips kunnen helpen om veilig te werken:



  • Probeer werkzaamheden in de stal te vermijden. Bij de kleinste vonk kunnen mestgassen en het schuim vuur vatten. 

  • Betreed nooit de mestopslag of vergistingsinstallatie, tenzij met volledige adembescherming, of wanneer de ruimte eerst gereinigd en geventileerd is. Zorg er ook altijd voor dat er iemand aanwezig is om de wacht te houden met een telefoon bij de hand.

  • Mix de mest nooit alleen, en doe dit enkel als er voldoende ventilatiemogelijkheden zijn (voldoende wind in een open stal, ventilatoren op het maximum in een gesloten stal).

  • Probeer enkel te mixen als de dieren (melkvee) buiten zijn. Als de dieren niet naar buiten kunnen, plaats ze boven de voergang en geef ze vers voer. Zorg voor voldoende ventilatie, hou rekening met de windrichting en zet dode hoeken af.

  • Hoe vaker er wordt gemixt, hoe minder gas er per keer vrijkomt.


Meer informatie is te vinden in een cursusfilm op YouTube.

Bron: Boerenbond, 24/10/2023
Publicatie: 25-10-2023