Voor fosfaat is het overschot voor landbouwgrond nagenoeg verdwenen

Het overschot naar de bodem per hectare landbouwgrond van stikstof is tussen 1990 en 2021 met 40% gedaald. In 2021 was het overschot lager dan in 2020, onder andere door het lage stikstofgehalte in gras en een krimp in de pluimvee- en varkensstapel. Voor fosfaat is het overschot voor landbouwgrond nagenoeg verdwenen. De aanvoer van stikstof en fosfaat gebeurt voornamelijk via dierlijke mest en kunstmest. De afvoer via gewasopbrengsten.

Tussen 1990 en 2021 is de aanvoer van stikstof en fosfaat gedaald met respectievelijk 37% en 52% en de overschotten zijn in deze periode verminderd met respectievelijk 40% en 94%. In 2021 was het stikstofoverschot het laagst sinds 2014. In 2021 daalde de aanvoer van kunstmest en krachtvoer. Daarnaast was het stikstofgehalte in gras laag. Het fosfaatoverschot is in 2021 ook gedaald in vergelijking tot 2020, en is nog maar 5 miljoen kilo. In 2021 lag de stikstofproductie ongeveer 7% onder het stikstofplafond en de fosfaatproductie ongeveer 14% onder het fosfaatplafond.


De afvoer van stikstof en fosfaat met gewassen is behalve van de mate van bemesting, het gewas en de grondsoort ook afhankelijk van de weersomstandigheden. Jaarlijks kunnen de gewasopbrengsten door wisselende weersomstandigheden sterk van elkaar afwijken met als gevolg schommelingen in de overschotten. Opvallend is verder dat bij de mesttoediening de stikstofemissie naar lucht sinds 1990 met 75% is afgenomen. Deze afname was het grootst in de eerste helft van de jaren negentig door de invoering van emissiearme toedieningstechnieken.

Bron: Compendium voor de Leefomgeving, 21/03/2023
Publicatie: 21-03-2023