Ervaringen uit Belgisch onderzoek naar inzet van dikke fractie gebundeld
De dikke fractie die verkregen wordt door het scheiden van drijfmest, is een interessante bron van organische stof. Maar dit product was nog ongekend bij veel Belgische akkerbouwers. In het Leader-project ‘Dikke fractie als boost voor organische stof’ hebben de Bodemkundige Dienst van België, PIBO-campus, PVL Bocholt en VCM gepoogd daar verandering in te brengen bij akkerbouwers in de regio Haspengouw.
Het project startte met een literatuurstudie en het maken van een praktijkgids over dikke fractie. De literatuurstudie Waarde van de dikke fractie na mestscheiding als bron van organische stof is een samenvatting van alle voor -en nadelen van het gebruik en de productie van dikke fractie. In het document Dikke fractie Praktijkgids voor productie en aanwending wordt praktische informatie gegeven over de productie en het toepassen van dikke fractie, alsook over de belangrijkste wet- en regelgeving die van toepassing is.
Veldproeven
Vanaf het voorjaar 2018 werden veldproeven opgezet waarbij het effect van bemesting met dikke fractie en stalmest op de groei en opbrengst van maïs werd bepaald. Het eerste jaar werd dikke fractie van zowel varkensmest als rundermest gebruikt. In 2019 werd enkel nog dikke fractie rundermest toegepast. Dikke fractie varkensmest bevatte te veel fosfaat, zodat het niet praktisch was om dit product te toe te passen.
Dataset
Er werd een dataset Samenstelling en bemestingswaarde van dikke fractie van varkens- en runderdrijfmest na scheiding opgesteld waarbij verschillende monsters werden genomen van ruwe mest, dikke fractie en dunne fractie over de periode van één jaar bij 3 varkenshouders en 3 melkveehouders. Hierbij kon variatie in samenstelling van de mestproducten tussen bedrijven en binnen bedrijven in kaart gebracht worden. Daarnaast werd de rekentool BDBRekenmee geactualiseerd met de gegevens van de dataset. Met behulp van deze rekentool is het mogelijk om een bemestingsadvies om te rekenen naar hoeveelheden toe te passen meststoffen.
Mestscheidingstool
Om het economische aspect in kaart te brengen werd een mestscheidingstool voor rundermest opgesteld. Een scheidingstool voor varkensmest bestond reeds. De tools werden ontwikkeld om op basis van de belangrijkste parameters een voorspelling te maken van de gevolgen van mestscheiding en het gebruik van de gescheiden mestproducten op het bedrijf. Ook werd een online coördinatieplatform opgericht. Het doel van dit platform is om vraag en aanbod van dikke fractie gemakkelijker met mekaar in contact te brengen.
Belemmeringen vanuit mestwetgeving
Er werd geconcludeerd dat de interesse voor het gebruik van dikke fractie niet zo hoog is door het hoog fosfaatgehalte van het product en de geldende strikte fosfaatlimieten in Vlaanderen. Vooral in dikke fractie varkensmest is het fosfaatgehalte zeer hoog. Een ander nadeel van de dikke fractie is de wettelijk status, die dikke fractie niet gelijk stelt aan stalmest door de hogere stikstofwerkzaamheid. Hierdoor is een andere uitrijregeling van toepassing.
Veldproeven
Vanaf het voorjaar 2018 werden veldproeven opgezet waarbij het effect van bemesting met dikke fractie en stalmest op de groei en opbrengst van maïs werd bepaald. Het eerste jaar werd dikke fractie van zowel varkensmest als rundermest gebruikt. In 2019 werd enkel nog dikke fractie rundermest toegepast. Dikke fractie varkensmest bevatte te veel fosfaat, zodat het niet praktisch was om dit product te toe te passen.
Dataset
Er werd een dataset Samenstelling en bemestingswaarde van dikke fractie van varkens- en runderdrijfmest na scheiding opgesteld waarbij verschillende monsters werden genomen van ruwe mest, dikke fractie en dunne fractie over de periode van één jaar bij 3 varkenshouders en 3 melkveehouders. Hierbij kon variatie in samenstelling van de mestproducten tussen bedrijven en binnen bedrijven in kaart gebracht worden. Daarnaast werd de rekentool BDBRekenmee geactualiseerd met de gegevens van de dataset. Met behulp van deze rekentool is het mogelijk om een bemestingsadvies om te rekenen naar hoeveelheden toe te passen meststoffen.
Mestscheidingstool
Om het economische aspect in kaart te brengen werd een mestscheidingstool voor rundermest opgesteld. Een scheidingstool voor varkensmest bestond reeds. De tools werden ontwikkeld om op basis van de belangrijkste parameters een voorspelling te maken van de gevolgen van mestscheiding en het gebruik van de gescheiden mestproducten op het bedrijf. Ook werd een online coördinatieplatform opgericht. Het doel van dit platform is om vraag en aanbod van dikke fractie gemakkelijker met mekaar in contact te brengen.
Belemmeringen vanuit mestwetgeving
Er werd geconcludeerd dat de interesse voor het gebruik van dikke fractie niet zo hoog is door het hoog fosfaatgehalte van het product en de geldende strikte fosfaatlimieten in Vlaanderen. Vooral in dikke fractie varkensmest is het fosfaatgehalte zeer hoog. Een ander nadeel van de dikke fractie is de wettelijk status, die dikke fractie niet gelijk stelt aan stalmest door de hogere stikstofwerkzaamheid. Hierdoor is een andere uitrijregeling van toepassing.
Bron:
Vlaams Coördinatiecentrum Mestverwerking, 28/04/2020
Publicatie: 29-04-2020